อาการ

มือเท้าปากเกิดจากเชื้อไวรัสกลุ่มเอนเทอโรไวรัส ติดต่อผ่านน้ำลาย น้ำมูก น้ำในตุ่มใส และอุจจาระ จึงแพร่ได้ง่ายในเนอร์สเซอรีและโรงเรียนอนุบาล

  • มีไข้ เจ็บคอ กินน้อยลง น้ำลายไหล
  • มีแผลในปาก ที่ลิ้น เหงือก และกระพุ้งแก้ม เจ็บจนลูกไม่อยากกินอาหาร
  • มีผื่นแดงหรือตุ่มน้ำใสที่ฝ่ามือและฝ่าเท้า บางคนมีที่ก้น เข่า หรือข้อศอก

ช่วงสัปดาห์แรกเป็นช่วงที่แพร่เชื้อได้มากที่สุด แต่เชื้อยังออกมากับอุจจาระได้อีกหลายสัปดาห์หลังหาย

ดูแลที่บ้าน

โรคนี้ไม่มียาฆ่าเชื้อโดยตรง การดูแลจึงเน้นให้ลูกสบายตัวและไม่ขาดน้ำ ช่วงที่แผลในปากเจ็บ ลูกอาจงอแงและกินน้อย ค่อย ๆ ป้อนทีละนิดก็พอค่ะ

  • ให้อาหารอ่อน เย็น รสไม่จัด เช่น นมเย็น โจ๊ก ไข่ตุ๋น ไอศกรีม เลี่ยงอาหารเผ็ด เปรี้ยว และร้อน
  • ให้ดื่มน้ำหรือนมบ่อย ๆ และสังเกตว่าลูกปัสสาวะได้ตามปกติ
  • ใช้ยาลดไข้และบรรเทาปวดตามคำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกร
  • ให้ลูกหยุดเรียนจนกว่าจะหายเป็นปกติ ซึ่งมักใช้เวลาประมาณ 1 สัปดาห์ หรือตามที่โรงเรียนกำหนด
  • ล้างมือหลังเปลี่ยนผ้าอ้อมหรือพาลูกเข้าห้องน้ำ ทำความสะอาดของเล่น และแยกของใช้ส่วนตัว

ป้องกันไว้ก่อน

วัคซีน EV71 ช่วยป้องกันมือเท้าปากที่เกิดจากเชื้อ EV71 ซึ่งเป็นชนิดที่สัมพันธ์กับอาการรุนแรง แต่วัคซีนไม่ได้ป้องกันเชื้อชนิดอื่น ลูกจึงยังเป็นมือเท้าปากจากเชื้อชนิดอื่นได้ การล้างมือจึงยังสำคัญเสมอ

เมื่อไหร่ควรพาหาหมอ

  • ไข้สูง หรือไข้นานเกิน 3 วัน
  • กินหรือดื่มไม่ได้ ปัสสาวะน้อยลง
  • ซึม อ่อนแรง ปลุกตื่นยาก
  • สะดุ้งผวาบ่อยขณะหลับ มือสั่น เดินเซ หรือแขนขาอ่อนแรง
  • อาเจียนบ่อย หายใจเร็ว หรือหายใจหอบ